Περιμένω στο αυτοκίνητο. Η μικρή έχει τελειώσει την προπόνηση και ο μεγάλος είναι ακόμη στο γήπεδο. Κάθεται στο πίσω κάθισμα και ενώ τρώει ξαφνικά με ρωτάει. «Μαμά, αν φάω κι άλλο, θα παχύνω;» Κι εγώ, που έχω διαβάσει, έχω ακούσει, έχω αγχωθεί, προσπαθώ να βρω μια απάντηση που να μην είναι ούτε «μην ανησυχείς» ούτε «πρόσεχε». Γιατί, αλήθεια, γύρω από το βάρος και τον αθλητισμό των παιδιών μας, κυκλοφορούν τόσοι μύθοι που μας μπερδεύουν και μας φορτώνουν τύψεις χωρίς λόγο.
- Δεν υπάρχει «τέλειο σώμα».
- Η άσκηση δεν είναι τιμωρία, ούτε το φαγητό εχθρός.
- Κανείς δεν τα προλαβαίνει όλα – και κανείς δεν είναι τέλειος γονιός.
Μύθος 1: «Το παιδί μου αθλείται, άρα δεν κινδυνεύει από παχυσαρκία»
Αχ, πόσες φορές το έχω σκεφτεί κι εγώ. «Τρέχει, ιδρώνει, άρα όλα καλά». Η αλήθεια είναι πως η άσκηση βοηθάει, αλλά δεν είναι πανάκεια. Τα παιδιά που αθλούνται μπορεί να έχουν καλύτερη φυσική κατάσταση, αλλά αν η διατροφή τους είναι γεμάτη ζάχαρη και έτοιμα σνακ, το σώμα τους δεν παίρνει αυτό που χρειάζεται. Δεν είναι θέμα κιλών, είναι θέμα υγείας. Και, ναι, το λέω κι εγώ που συνήθως δίνω μπισκότα στο αυτοκίνητο για να προλάβω το επόμενο ραντεβού.
Μύθος 2: «Τα παιδιά θα χάσουν τα κιλά μεγαλώνοντας»
Αυτό το άκουγα μικρή, το άκουσα και για τα δικά μου. «Μην ανησυχείς, θα ψηλώσει, θα φύγουν τα κιλά». Κάποιες φορές ισχύει, αλλά όχι πάντα. Οι συνήθειες που χτίζονται στην παιδική ηλικία μένουν. Αν το παιδί μάθει να τρώει μπροστά στην τηλεόραση ή να βλέπει το φαγητό σαν παρηγοριά, δύσκολα το αλλάζει μετά. Δεν χρειάζεται πανικός, ούτε δίαιτες. Μικρές αλλαγές, λίγη περισσότερη κίνηση, ένα βήμα τη φορά. Και, κυρίως, χωρίς ενοχές.
Μύθος 3: «Αν το πιέσω να αθλείται, θα αδυνατίσει»
Εδώ γελάμε. Έχω δοκιμάσει να πείσω τον γιο μου να πάει για τρέξιμο Κυριακή πρωί. Το μόνο που κατάφερα ήταν να γκρινιάζει όλη μέρα. Η άσκηση πρέπει να είναι χαρά, όχι αγγαρεία. Αν το παιδί συνδέσει τον αθλητισμό με πίεση ή τιμωρία, το πιθανότερο είναι να τον απορρίψει. Καλύτερα να βρείτε μαζί κάτι που του αρέσει – ακόμα κι αν είναι απλώς μια βόλτα στη γειτονιά ή χορός στο σαλόνι. Και, ναι, μερικές φορές το καλύτερο που μπορείς να κάνεις είναι να κάτσεις δίπλα του και να ακούσεις πώς πέρασε στην προπόνηση, χωρίς να ρωτήσεις «πόσους γύρους έτρεξες;».
Η άσκηση γίνεται συνήθεια όταν γεννιέται από χαρά, όχι από πίεση.
Μύθος 4: «Τα κορίτσια δεν χρειάζεται να προσέχουν όσο τα αγόρια»
Αυτό το ακούω ακόμα, ειδικά από παλιότερες γενιές. «Τα κορίτσια είναι λεπτά από τη φύση τους». Κι όμως, τα κορίτσια συχνά πιέζονται περισσότερο για την εμφάνισή τους, ειδικά στην εφηβεία. Η ισορροπημένη διατροφή και η κίνηση είναι για όλους – όχι για να χωρέσουν σε κάποιο νούμερο, αλλά για να νιώθουν δυνατά και χαρούμενα. Και, ας είμαστε ειλικρινείς, τα κορίτσια χρειάζονται διπλή στήριξη για να αγαπήσουν το σώμα τους όπως είναι.
Μύθος 5: «Αν μιλήσουμε για το βάρος, θα το πληγώσουμε»
Είναι λεπτή η γραμμή. Κι εγώ φοβάμαι μήπως πω κάτι λάθος και πληγώσω το παιδί μου. Όμως, αν δεν μιλήσουμε εμείς, θα το κάνει το σχολείο, η τηλεόραση, τα social. Το θέμα είναι πώς το λέμε. Όχι με κριτική, όχι με φόβο, αλλά με αγάπη και ενδιαφέρον. «Τι σου άρεσε σήμερα στην προπόνηση;», «Πώς ένιωσες όταν έτρεξες;». Μικρές κουβέντες, χωρίς ζύγισμα και μέτρημα. Το παιδί χρειάζεται να νιώθει αποδοχή, όχι πίεση.
Μικρή λίστα για τις μέρες που όλα φαίνονται βουνό:
- Ένα φρούτο στην τσάντα, όχι για να «μην παχύνει», αλλά για να έχει ενέργεια.
- Δέκα λεπτά κουβέντα στο αυτοκίνητο, χωρίς να ρωτήσεις για κιλά ή επιδόσεις.
- Ένα «μπράβο» για την προσπάθεια, όχι για το αποτέλεσμα.
- Και, αν ξεχάσεις κάτι, μην νιώθεις τύψεις. Κανείς δεν τα προλαβαίνει όλα.
Σκέφτομαι πως το πιο σημαντικό είναι να μεγαλώνουμε παιδιά που αγαπούν το σώμα τους και χαίρονται την κίνηση – όχι παιδιά που μετράνε θερμίδες ή βιάζονται να μεγαλώσουν. Κι αν μια μέρα φάμε παγωτό μετά την προπόνηση, δεν χάθηκε ο κόσμος. Μικρές χαρές, μικρές νίκες. Αυτό μένει στο τέλος.
